Butterfly (kelebek) formasyonu, D noktasının X'in ötesine geçtiği ve XA hareketinin 1.272 uzantısında tamamlandığı harmonik bir yapıdır. B noktası klasik biçimde XA'nın 0.786'sını geri alır; C noktası AB'nin 0.382–0.886'sında yer alır ve CD bacağı BC'nin 1.618–2.24 katı kadar uzar. Gartley ve Bat'ten farkı, dönüşün X'in içinde değil ötesinde aranmasıdır.
Gartley ve Bat X'e varmadan döner; Butterfly ise X'i bilerek aşar ve dönüşü oradan arar.
Bunu bir taşma payı gibi düşün. İlk bakışta tuhaf görünür: fiyat X'i geçince "ilk hareket tamamen geri alındı, yapı bozuldu" demek gelir insanın içinden. Bu derste bunun neden bozulma sayılmadığını, ama neden daha geniş bir stop gerektirdiğini göreceksin.
Butterfly formasyonu nedir?
Butterfly genellikle Bryce Gilmore'a atfedilir; bugün kullanılan net oranların çoğu ise Scott Carney'nin harmonic trading çalışmalarıyla oturmuştur. Yapı yine XABCD'dir.
Yükselişçi (bullish) Butterfly'da X dip, A tepe, B dip, C tepe, D yine dip olur; fakat D'nin dibi X'in dibinden daha aşağıdadır. Şekil bir kelebeğin kanatlarına benzer. Düşüşçüde (bearish) her şey tersine döner.
XA 100 puan olsun. B, A'dan yaklaşık 78.6 puan aşağıda bir dip olur. D ise X'in 27.2 puan ötesindedir: fiyat bütün XA hareketini geri alır ve üstüne 27.2 puan daha gider. Sayılar ölçeği göstermek için seçildi.
Butterfly formasyonu oranları nelerdir?
D noktası XA'nın 1.272'si demek, D'nin X'in de ötesinde, XA boyunun %27.2'si kadar daha uzakta olduğu demektir.
| Nokta | Ölçü | Butterfly'daki değer |
|---|---|---|
| B | XA'nın geri çekilmesi | 0.786 (klasik) |
| C | AB'nin geri çekilmesi | 0.382–0.886 |
| BC uzantısı | CD, BC'nin kaç katı | 1.618–2.24 |
| D | XA'nın uzantısı | 1.272 |
Gerçek grafiklerde B, klasik 0.786'ya tam oturmadan çevresinde dolaşır; bu yüzden pratikte geniş bir B aralığı kullanılır. Literatürde D için 1.27–1.618 aralığı da görülür.
Butterfly'ın kimliği: D, X'in ötesinde
Butterfly'ı ayıran şey budur: D, X'i geçer. Gartley ve Bat X'in içinde; Butterfly, Crab ve Deep Crab ise X'in ötesinde tamamlanır. Butterfly bunların X'e en yakın olanıdır ve yalnızca XA'nın 0.272'si kadar dışarı çıkar.
Bunun bir sonucu var: B ne kadar derin olursa olsun D'nin yeri değişmez. Butterfly'ı tanıyacağın ana soru "B nerede?" değil, "D, X'in ötesine gidiyor mu?"dur.
Grafikte Butterfly nasıl bulunur?
- X'i dikkatle seç. Fiyat X'i geçeceği için X'in hangi nokta olduğu işin merkezidir. Net bir dip olmalı ve solunda ondan daha düşük bir nokta bulunmamalı.
- A'yı bul. X'ten çıkan hareketin tepesi A'dır; XA belirgin ve temiz olmalı.
- B'yi ölç. Fibonacci aracını X'ten A'ya çek. Geri çekilme 0.786 civarında, geniş bir aralıkla 0.707 ile 0.886 arasında dip yapmalı. Derin bir B, Butterfly'ın doğal halidir.
- C'yi ölç. B'den sonraki tepe, AB'nin 0.382–0.886'sı arasında kalmalı.
- D'yi X'in ötesinde ara. XA'yı X'in altına doğru uzat ve 1.272 seviyesini işaretle. BC uzantısı (1.618–2.24) ve AB=CD seviyeleriyle birlikte bu seviyeler PRZ'yi oluşturur.
PRZ: kutu X'in dışında
PRZ (Potansiyel Dönüş Bölgesi) XA'nın 1.272'si, AB=CD seviyesi ve BC uzantısından kurulur. Butterfly'da fark şu: kutu X'in ötesindedir, yani fiyat bu kutuya ulaşmak için X'i geçmek zorundadır. İlk kez Butterfly gördüğünde en çok şaşırtan an budur.
Butterfly ne zaman iptal olur?
- Fiyat PRZ'ye gelmeden C'yi geçerse yapı bozulur.
- Fiyat PRZ'yi aşıp stop seviyesi olan XA'nın 1.44 uzantısının ötesine giderse formasyon geçerliliğini yitirir.
- Bekleme süresi dolarsa yapı iptal sayılır.
Önemli ayrım: X'in geçilmesi Butterfly'da iptal değildir, formasyonun kendi planıdır. İptal, X'in geçilmesinden sonra çok daha uzağa gitmektir.
Stop neden XA'nın 1.44'ünde?
Gartley ve Bat'te stop X'tir. Butterfly'da aynı mantık işlemez, çünkü D zaten X'in ötesinde: stopu X'e koyarsan formasyon tamamlandığı anda stop çoktan geçilmiş olur.
Yaygın yaklaşım stopu XA'nın 1.44 uzantısına koymaktır. 100 puanlık kurguda D, X'in 27.2 puan ötesinde; stop 44 puan ötesinde; aradaki pay 16.8 puan. 1.44, D için görülen 1.27–1.618 aralığının yaklaşık orta noktasıdır ve 1.618'e, yani Crab'in D'sine varmadan durur. Sihirli bir rakam değil, formasyonun kendi geometrisinde bir sınırdır; herkes aynı çizgiyi görebilir.
İlk hedef (TP1) Butterfly'da C'den D'ye giden bacağın 0.382 geri çekilmesidir; ölçüm D'de oluşan gerçek uç (fitil) üzerinden yapılır. Kademeli çıkışta 0.5 ve 0.618 de kullanılır. Hesabın örneği stop ve hedef dersinde.
Butterfly ile Gartley arasındaki fark
Sebep B'dir: Gartley'de B 0.618–0.786, Butterfly'da 0.707–0.886 aralığında aranır; yani 0.707 ile 0.786 arasındaki bir B iki formasyonda da olabilir.
| Gartley | Butterfly | |
|---|---|---|
| B | 0.618 (0.618–0.786) | 0.786 (0.707–0.886) |
| D | XA'nın 0.786'sı | XA'nın 1.272 uzantısı |
| D, X'e göre | İçinde | Ötesinde |
| Stop | X | XA'nın 1.44'ü |
Ortak B bölgesinde fiyat henüz D'ye gelmemişken ikisi de mümkündür. D 0.786'da dönerse Gartley, X'i geçip 1.272'ye giderse Butterfly olur. B'ye bakarak erkenden karar verme; D'yi bekle. Butterfly'ı Crab'ten ayıran da yine D'dir: Crab'in D'si 1.618'dedir.
Özetle
- Butterfly'ın kimliği: D, X'in ötesine geçer ve XA'nın 1.272 uzantısında tamamlanır.
- B klasik olarak 0.786'dadır; pratikte 0.707–0.886 aralığı kullanılır. C 0.382–0.886, BC uzantısı 1.618–2.24'tür.
- Gartley ile karışma noktası 0.707–0.786 arasındaki B'dir; ayıran D'dir.
- D X'in ötesinde olduğu için stop X'te değil, XA'nın 1.44'ündedir; ilk hedef C→D bacağının 0.382'sidir.
- Fiyat PRZ'ye gelmeden C'yi geçerse ya da 1.44'ün ötesine giderse yapı iptal olur.
Kaynaklar
- Scott M. Carney, Harmonic Trading kitap serisi (Volume One ve Volume Two).
- Harmonik Radar kural sözlüğü: derslerdeki oranlar ve PRZ, stop, hedef tanımları radarın kullandığı kurallarla aynıdır. Ayrıntı: Yöntem.
- Serinin ilgili dersleri: Gartley formasyonu ve Bat formasyonu.