PRZ nedir? Potansiyel dönüş bölgesi adım adım hesap

PRZ (Potential Reversal Zone), yani Potansiyel Dönüş Bölgesi, harmonik formasyonda D noktasının beklendiği fiyat aralığıdır. Birden çok Fibonacci ölçümünün aynı bölgede buluşmasıyla oluşur; bu ölçümler D'nin XA'ya göre seviyesi (XAD), AB=CD ve BC uzantısıdır. PRZ tek bir fiyat değil, bir aralıktır; ölçümler birbirine yakınsa bölge dardır.

Bir adres değil, bir mahalle gibi düşün: fiyat bu mahallenin bir yerinde tepki verebilir ya da vermeyebilir.

Bu derste PRZ'yi gerçek bir hesapla kuracağız. Sonunda bir formasyonun PRZ'sini kendin çıkarabileceksin.

PRZ neden tek çizgi değil, bölge?

Her formasyonun D noktası için bir ana oranı vardır: Gartley'de XA'nın 0.786'sı, Bat'te 0.886'sı gibi. Ama formasyonun son bacağı (CD) başka ölçümlerle de kesişir. Her ölçüm aynı fiyatı vermez, birbirine yakın birkaç fiyat verir. Bu fiyatların kapsadığı aralık PRZ'dir.

Neden bölge? Piyasa matematik cetveli gibi davranmaz. Fiyat bir seviyeye tam değmeden dönebilir ya da birkaç puan geçip dönebilir. Üç ayrı ölçümün birleştiği bir aralık, tek bir çizgiden daha gerçekçi bir beklenti verir.

PRZ hangi üç ölçümden oluşur?

1. XAD: D'nin XA'ya göre seviyesi. Formasyonun ana oranı budur (Gartley'de 0.786).
2. AB=CD: D'ye en yakın AB=CD seviyesi: CD, AB'ye eşitse 1.0; alternatiflerde 1.272 ya da 1.618. Ayrıntısı ABCD dersinde.
3. BC uzantısı: CD'nin BC'ye oranı olarak D'ye en yakın seviye.

Bir kural daha var: D'den XA boyunun %10'undan uzak kalan ölçüm PRZ'ye katılmaz. Uzaktaki ölçüm diğerlerini çekip bölgeyi şişirmez.

Ölçümler ne kadar yakınsa bölge o kadar dar ve güçlü kabul edilir. Üç ölçümün aynı yere düşmesi, tek ölçümün tutmasından daha dikkat çekici bir buluşmadır.

PRZ adım adım nasıl hesaplanır?

Yükselişçi (bullish) bir Gartley kuralım. Noktalar:

• X = 1.0800 (dip)
• A = 1.1200 (tepe)
• B = 1.0953
• C = 1.1106

Adım 1: XA'yı bul. XA = 1.1200 − 1.0800 = 0.0400.

Adım 2: B ve C'yi doğrula. B'nin geri çekilmesi: (1.1200 − 1.0953) / 0.0400 = 0.0247 / 0.0400 = 0.618. AB = 0.0247. C'nin geri çekilmesi: (1.1106 − 1.0953) / 0.0247 = 0.0153 / 0.0247 = 0.619; 0.382–0.886 aralığında. BC = 0.0153.

Adım 3: XAD seviyesi. D = A − 0.786 × XA = 1.1200 − 0.03144 = 1.0886 (yuvarlayarak).

Adım 4: AB=CD seviyesi (1.0). CD = AB = 0.0247. D = 1.1106 − 0.0247 = 1.0859.

Adım 5: BC uzantısı (1.272). CD = 1.272 × BC = 1.272 × 0.0153 = 0.01946. D = 1.1106 − 0.01946 = 1.0911 (yuvarlayarak).

Adım 6: Uzaklık kontrolü. XA'nın %10'u 0.0040. AB=CD seviyesi XAD'den 1.0886 − 1.0859 = 0.0027 uzakta; BC seviyesi 1.0911 − 1.0886 = 0.0025 uzakta. İkisi de 0.0040'ın içinde; üçü de PRZ'ye katılır.

Adım 7: Aralığı yaz. En düşük 1.0859, en yüksek 1.0911. PRZ = 1.0859–1.0911; genişlik 0.0052.

Yükselişçi yapıda fiyat yukarıdan aşağı gelir; ilk değeceği kenar yakın kenar olan 1.0911'dir.

Dar bölge ile geniş bölge arasındaki fark

Örnekte üç ölçüm 0.0052'lik bir aralığa yayıldı. Başka bir yapıda üç seviye 1.0870, 1.0880 ve 1.0886 olsaydı bölge 0.0016'ya inerdi ve fiyatın tepki verebileceği yer daha net tanımlanırdı. Ölçümler uzaklaştıkça bölge geniş ve belirsiz olur. Çok geniş bir PRZ "formasyon var ama net değil" demektir.

PRZ'yi okurken yapılan yaygın hatalar

• Bölgeyi tek çizgi gibi çizmek. Yalnızca XAD çizgisine bakarsan PRZ'nin ne kadar geniş ya da dar olduğunu göremezsin.
• Yanlış kenara bakmak. Yükselişçi yapıda fiyat yukarıdan gelir; ilk değen kenar bölgenin üst kenarıdır. Düşüşçüde tersi.
• Hesabı noktalar oturmadan yapmak. B ve C belli olmadan hesaplanan PRZ, noktalar değişince kayar. Hesap, C yapıldıktan ve B kırıldıktan sonra anlamlıdır.
• PRZ'ye girişi dönüş sanmak. Bölgeye girmek yalnızca bir koşulun gerçekleştiğini söyler; dönüş ayrı bir olaydır.

Düşüşçü yapıda PRZ nasıl okunur?

Hesap aynı, yön ters. Düşüşçü (bearish) yapıda D bir tepedir ve fiyat aşağıdan yukarı gelir. Üç ölçüm aynı mantıkla yapılır, yalnız seviyeler A'dan yukarı doğru sayılır; fiyatın ilk değeceği kenar bölgenin alt kenarıdır. Yükselişçi örneği dikey olarak ayna gibi çevirmek yeterli.

Fiyat PRZ'ye gelince ne olur?

Üç ihtimal var:

• Fiyat bölgede tepki verir ve yön değiştirir.
• Fiyat bölgede oyalanır, sonra dönüş yapar ya da yapmaz.
• Fiyat bölgeyi geçip gider.

Hiçbiri belli değildir. PRZ'ye gelmek dönüşün başladığı anlamına gelmez; yalnızca beklenen bölgeye girildiğini söyler. Birçok trader bu yüzden bölgeye girişten sonra bir onay mumu bekler: örneğin yükselişçi yapıda bölgenin üstüne kapanan bir dönüş mumu. Kimisi beklemeden bölgeye emir koyar. İkisi de mümkündür; hangisinin sana uyduğunu kendi kayıtlarından öğrenirsin.

PRZ delinirse ne olur?

Fiyat PRZ'nin uzak kenarını geçip stop seviyesine giderse yapı artık işlemez. Fiyat PRZ'ye gelmeden C'yi geçerse de yapı bozulur ve iptal olur.

Gerçek grafikte PRZ nasıl görünür?

Aşağıdaki grafik, EURUSD 4 saatlikte bir Gartley'nin PRZ'sine fiyatın girdiği anı gösterir:

PRZ ile stop arasındaki ilişki

PRZ dönüşün beklendiği bölgeyi gösterir; stop ise yapının nerede bozulduğunu. Örnekteki Gartley'de yaygın yaklaşım stopu X'e, yani 1.0800'e koyar. PRZ'nin uzak kenarı 1.0859; stop ile uzak kenar arasında 0.0059 boşluk var. Yaygın kural şudur: PRZ'nin uzak kenarı stop seviyesinden daha uzaksa stop o kenarın biraz ötesine alınır; böylece stop PRZ'nin içinde kalmaz. Stop ve hedefin tamamı stop ve hedef dersinde.

Özetle

• PRZ tek çizgi değil, üç ölçümün buluştuğu bir bölgedir: XAD, AB=CD ve BC uzantısı.
• Ölçümler yakınsa bölge dar ve güçlü kabul edilir.
• D'den XA'nın %10'undan uzak kalan ölçüm PRZ'ye katılmaz.
• Fiyat PRZ'ye gelince dönüş belli olmaz; birçok trader onay mumu bekler.
• Fiyat PRZ'ye gelmeden C'yi geçerse yapı iptal olur.

Kaynaklar

• Scott M. Carney, Harmonic Trading kitap serisi (Volume One ve Volume Two). Harmonik formasyonlardaki kesin Fibonacci oranlarının çoğu bu çalışmalarla tanımlandı.
• Harmonik Radar kural sözlüğü: bu dersteki PRZ hesabı (XAD, AB=CD, BC uzantısı ve XA'nın %10'u kuralı) radarın kullandığı kurallarla aynıdır. Ayrıntı: Yöntem.
• ABCD formasyonu: PRZ'nin ikinci ölçümü olan AB=CD yapısı.
• Stop ve hedef: PRZ'den sonra stop ve ilk hedefin nereye geldiği.